Hoe jezelf motiveren als je helemaal geen zin hebt

Je moet nog dit, en je moet nog dat. De was, de rekeningen, dat verslag voor het werk. Taken waar je hoegenaamd geen zin in hebt, en die toch moeten gebeuren, want laat je ze liggen, dan volgt er een aanmaning, een boze collega of een berg die alleen maar groter wordt. Hoe krijg je jezelf dan toch in gang?

De ene dag is de andere niet, en ook ik heb soms echt geen zin in wat ik te doen heb. Fietsen is voor mij het mooiste voorbeeld. Ik weet dat ik na een paar uur op de fiets fysiek moe terugkom, en mentaal helemaal herboren. En toch kan ik soms lang rond die fiets draaien voor ik vertrek, zoals een kind rond een bord spruitjes. Hoe komt dat, en wat kan je eraan doen?

Een overvolle agenda en todo's?

Een eerste reden is dat je al zoveel te doen hebt. Als het druk, druk, druk is, schreeuwen je lijf en je hoofd om rust. Dat is heel normaal, en eens niets doen is ook helemaal oké. Alleen begint het dan te wringen, want die lijst ligt er nog. Ongemerkt neemt "moeten" dan de plaats in van "willen".

Ben je een marathonner of een sprinter?

Een tweede reden is hoe jij werkt. Begin je op tijd aan een opdracht, of wacht je tot het laatste moment? Een marathonner begint vroeg en werkt er beetje bij beetje aan. Een sprinter heeft druk nodig en begint pas vlak voor de deadline, althans aan de buitenkant. In zijn hoofd is hij er al lang mee bezig, bewust en onbewust, en daardoor kan hij pieken op het moment dat het moet. Ben je een sprinter, dan is je gebrek aan zin een week voor de deadline misschien gewoon je manier van werken.

Je ziet het belang niet?

Een derde reden: je ziet niet waarom het ertoe doet. Het grotere plaatje ontbreekt. Stel dat ik je vraag om een uur lang doosjes te plooien. Waarschijnlijk heb je daar weinig zin in, en waarom zou je ook. Vertel ik je erbij dat die doosjes dienen voor het kinderfeest waar je neefjes en nichtjes naartoe komen, dan ligt dat al anders. Alles hangt ervan af of je de reden ziet, en of je je ermee kan verbinden.

Wat te doen als je echt geen zin hebt?

Stel jezelf één vraag: moet ik dit nu doen? Elk woord in die zin telt.

• Moet: moet het echt, en hoe kan ik het ook willen?
• Ik: moet ík dit doen, of kan iemand anders het? Kan ik het doorgeven?
• Dit: wat is het eigenlijk, en waarom is het belangrijk?
• Nu: is dit het juiste moment, of kan het beter wachten?
• Doen: moet het echt gebeuren? Wat loopt er mis als het blijft liggen?

Vaak valt er na die vraag al iets af. Wat overblijft, heeft een reden, en met een reden gaat het een pak makkelijker.

Wie geen zin heeft, heeft meestal nog geen reden gevonden.

Probeer, en deel het op in kleine stukjes.

Ben jij de persoon die dit nu moet doen, en heb je nog altijd geen zin? Zet dan een eerste stap die zo klein is dat hij bijna belachelijk voelt. Eenmaal je in beweging bent, is de kans groot dat je doorgaat. Die eerste stap moet je wel zelf zetten. Heb ik geen zin om te fietsen, dan is mijn kleinste stap mijn fietskleren uit de kast halen. Heb ik die eenmaal in mijn handen, dan volgt de rest meestal vanzelf. Stel je het al weken uit, lees dan Uitstelgedrag aanpakken: waarom je uitstelt en wat dan helpt.

Beloon jezelf met een cadeautje.

Beloof jezelf iets als de taak klaar is, en hou je belofte ook. Een stuk chocolade na de strijk, een lange warme douche na het fietsen, een aflevering van je serie na die rekeningen. Zo heeft je hoofd iets om naar uit te kijken.

Visualiseer het eindresultaat.

Tegen uitstellen werkt het ook goed om het resultaat al voor je te zien. Hoe goed je je voelt na de rit, onder die douche. Of hoe je huis ruikt als alles opgeruimd is, en hoe je in de zetel ploft met een leeg aanrecht in het zicht.